Vergroening van het vrachtverkeer in de haven
Port of Antwerp-Bruges wil als internationale logistieke draaischijf een hefboom zijn voor een duurzame toekomst. Met de verdere ontwikkeling van de haven en de groeiende logistieke activiteiten nemen ook de transportstromen toe, zonder dat de impact op de leefomgeving mee mag stijgen. Daarom zet Port of Antwerp-Bruges samen met partners in op innovatieve emissiemetingen en gerichte handhaving.
Door remote sensing-technologie te combineren met voertuigcontroles wil de haven de verdere vergroening van het vrachtwagenpark stimuleren en voertuigen met uitzonderlijk hoge emissies uit het verkeer halen. Zo kan de totale uitstoot van de vloot dalen, ook wanneer het aantal transportbewegingen toeneemt.
Vanaf half mei tot uiterlijk eind juni worden op verschillende locaties in en rond het Antwerpse havengebied emissiemetingen uitgevoerd bij minstens 200.000 voertuigen. De verzamelde data geven inzicht in de reële emissies van het wegverkeer en ondersteunen zowel handhaving als toekomstig luchtkwaliteitsbeleid.
Slimme combinatie van metingen en wegcontroles viseert kleine groep voertuigen met grote impact
De controleactie maakt deel uit van een bredere strategie om emissiefraude en defecte emissiesystemen aan te pakken. Analyses tonen aan dat een kleine groep voertuigen verantwoordelijk is voor een groot deel van de uitstoot. Eén vrachtwagen (Euro VI) die zijn katalysator uitschakelt om onderhoudskosten te besparen, stoot evenveel stikstofoxiden uit als 15 reglementaire vrachtwagens.
Door deze voertuigen gericht op te sporen en te controleren, wil Vlaanderen snel en kostenefficiënt de luchtkwaliteit verbeteren en bijdragen aan een eerlijk speelveld voor de transportsector.
Gericht controleren dankzij slimme technologie
De controles langs de weg worden steeds vaker gestuurd door meetgegevens. Remote sensing – waarbij de uitstoot van voorbijrijdende voertuigen wordt gemeten zonder ze te stoppen – speelt daarin een centrale rol.
Deze technologie laat toe om voertuigen met een verhoogd risico op problemen vooraf te selecteren. Zo worden controles efficiënter en kunnen inspecteurs zich focussen op verdachte voertuigen, terwijl de andere voertuigen gewoon kunnen doorrijden.
Eerdere ervaringen tonen dat deze aanpak een veel hogere trefkans oplevert: waar klassieke controles slechts in ongeveer 5 % van de voertuigen problemen detecteerden, steeg dit naar meer dan 80 % wanneer ze werden gestuurd door meetgegevens. Eerder onderzoek in Vlaanderen toonde aan dat de gerichte aanpak van die kleine groep probleemvoertuigen de emissies van de vrachtwagenvloot in Vlaanderen met ruim 40 % kan verminderen.
Eén geïntegreerde aanpak: meten, keuren en controleren
De intensieve controleactie illustreert hoe Vlaanderen inzet op een geïntegreerde en datagedreven aanpak van voertuigemissies.
Remote sensing en voertuigcontroles vormen daarbij één samenhangend systeem:
- metingen op de weg leveren gerichte informatie over de uitstoot van individuele voertuigen;
- deze gegevens worden gebruikt om voertuigen doelgericht te controleren op niet-werkende onderdelen om de uitstoot te beperken;
- resultaten van controles voeden op hun beurt de databanken, waardoor het systeem steeds slimmer wordt.
Die wisselwerking zorgt ervoor dat de beschikbare inspectiecapaciteit veel efficiënter wordt ingezet, dat zware vervuilers sneller worden opgespoord en aangepakt terwijl de meerderheid geen last ondervindt van de controles.
Ook signaal naar fabrikanten en internationale samenwerking
De aanpak richt zich niet alleen op voertuigeigenaars, maar draagt ook bij aan een sterker toezicht op voertuigfabrikanten. Door praktijkmetingen op de weg te analyseren, kan worden nagegaan of voertuigen in reële omstandigheden blijven voldoen aan de normen.
De aanwezigheid van buitenlandse delegaties en de ondersteuning van de Europese Commissie onderstrepen bovendien de internationale belangstelling voor de Vlaamse aanpak, die inzet op innovatie en samenwerking.
Johan Klaps, voorzitter Raad van Bestuur Port of Antwerp-Bruges en Antwerpse havenschepen: “Dit ambitieuze project zal de impact van het wegverkeer op de luchtkwaliteit in de haven beter in kaart brengen. Er worden door de transportsector al inspanningen gedaan om deze te verbeteren. Door de enkelen eruit te halen die de regels overtreden, geven we een sterk signaal af naar de overtreders en geven we vooral een steuntje in de rug aan de vele transportbedrijven en chauffeurs die de regels wel correct volgen.
”
Jo Brouns, Vlaams minister van Omgeving: “We kiezen resoluut voor een slimme en rechtvaardige aanpak. Met gerichte controles halen we de grootste vervuilers van de weg, terwijl wie zijn voertuig correct onderhoudt daar geen hinder van ondervindt. Door technologie zoals remote sensing slim te combineren met keuringen en wegcontroles, boeken we snel vooruitgang voor onze luchtkwaliteit én zorgen we voor een eerlijk speelveld.
”
