De tien projecten werden geselecteerd na de lancering van een open projectoproep voor slimmer goederenvervoer eind 2025. Meer dan 30 projecten werden ingediend en zorgvuldig beoordeeld. De 10 meest impactvolle projecten werden geselecteerd op basis van kwaliteit en duurzaamheid voorstel, impact van de voorgestelde oplossing en bekwaamheid.
Drie strategieën voor minder druk op de weg
De geselecteerde projecten moeten leiden tot meer capaciteit via binnenvaart en spoor, minder vrachtwagenritten en Scheldekruisingen, een betere spreiding van transport over de dag en nacht, een efficiënter gebruik van de bestaande infrastructuur.
De projecten, die tot 50% van de projectkost kunnen ontvangen met een maximum van 100.000 euro voor individuele bedrijven en 200.000 euro voor consortia, zetten in op drie complementaire strategieën: 1) meer goederen via water en spoor vervoeren, 2) transport beter spreiden over dag en nacht en 3) logistieke samenwerking digitaliseren. De extra financiering stelt de bedrijven in staat om de voorgestelde initiatieven op te starten.
Categorie 1: Meer goederen via water en spoor
- AFC & ADPO (logistieke dienstverleners en binnenvaartoperatoren) versterken hun binnenvaartdienst met extra capaciteit en infrastructuur, waardoor meer goederen via het water kunnen worden vervoerd.
- Duferco (internationale staal- en logistieke groep) lanceert een nieuwe spoorverbinding tussen Antwerpen en La Louvière, zodat meer goederen per trein worden vervoerd.
- Hutchison Ports (internationale containerterminaloperator) start een vaste binnenvaartverbinding tussen Willebroek en Antwerpen en versterkt zo het vervoer over het water.
- INEOS Phenol (chemiebedrijf) vervangt een groot deel van zijn vrachtwagenvervoer door bloktreinen en vermindert zo het aantal vrachtwagenritten.
- Katoen Natie (internationale logistieke dienstverlener) bouwt een logistiek knooppunt dat containerstromen bundelt, wachttijden vermindert en de doorstroming in de haven verbetert.
- PSA Antwerp (onderdeel van een wereldwijde haven- en terminaloperator) stimuleert het vervoer van containers tussen terminals en benut zo de bestaande capaciteit beter.
- Van Moer (Belgische logistieke en transportgroep) start een nieuwe spoorverbinding tussen Antwerpen en Brussel als alternatief voor vrachtvervoer over de weg.
Categorie 2: Transport beter spreiden over de dag en nacht
- DP World (wereldwijde haven- en terminaloperator) breidt de behandeling van containers uit naar de nacht en zorgt zo voor een betere spreiding van de havenactiviteiten en extra capaciteit voor de binnenvaart.
- Van Moer (Belgische logistieke en transportgroep) organiseert meer transport tijdens de nacht om de verkeersdruk tijdens de spits te verminderen.
Categorie 3: Slimmer plannen en samenwerken
- Antser (digitale logistieke technologiepartner) ontwikkelt een digitale samenwerkingstool die containertransport efficiënter plant, lege ritten vermindert en het aantal Scheldekruisingen terugdringt.
De projecten tonen aan dat bedrijven vandaag al investeren in concrete logistieke oplossingen met directe impact. Door goederen slimmer te bundelen, transport beter te plannen en alternatieven voor wegvervoer te versterken, werken de partners aan een logistiek netwerk dat beter bestand is tegen groeiende mobiliteitsdruk.
Onderdeel van Europees project ALTHEA
De projectoproep maakt deel uit van ALTHEA, een Europees samenwerkingsproject dat peri-urbane gebieden inzet als proeftuin voor klimaatneutrale oplossingen. In vijf Transition Super Living Labs, waaronder Antwerpen-Rotterdam, en drie replicatieregio’s worden 59 oplossingen getest rond duurzame mobiliteit, koolstofarme energie, schonere industrie en vernieuwend bestuur. Lantis werkt binnen ALTHEA mee aan concrete toepassingen voor duurzamer goederenvervoer en betere bereikbaarheid in de Antwerpse regio.
Havenschepen Johan Klaps, voorzitter Port of Antwerp-Bruges: “Samen met Lantis hebben we deze projectoproep gelanceerd omdat we ervan overtuigd zijn dat de antwoorden op de mobiliteitsuitdagingen van morgen mee ontstaan ook op het terrein, bij bedrijven die kansen zien. Deze tien projecten tonen dat de haven van Antwerpen niet alleen een logistieke draaischijf is, maar ook een living lab waar innovatieve oplossingen worden ontwikkeld. Dat maakt deze oproep zo waardevol: het gaat niet om tijdelijke maatregelen tijdens grote infrastructuurwerken, maar om blijvende verbeteringen die onze logistieke keten efficiënter maken en de concurrentiekracht van onze haven versterken, ook lang nadat die werken zijn afgerond. Succesvolle concepten kunnen bovendien uitgroeien tot voorbeelden voor andere logistieke netwerken in binnen- en buitenland.
”
Annick De Ridder, minister van Mobiliteit, Openbare Werken, Havens en Sport: “Vlaanderen investeert stevig in de infrastructuur rond de Antwerpse haven. Maar we moeten die infrastructuur ook slimmer gebruiken: meer goederen via spoor en binnenvaart, transport beter spreiden buiten de spits en logistieke stromen efficiënter organiseren. De tien geselecteerde projecten maken dat concreet op het terrein. Zo verbeteren we de bereikbaarheid van de haven én versterken we onze concurrentiekracht.
”
Voorzitter Vervoerregio Antwerpen en Schepen voor mobiliteit, Koen Kennis: “De Antwerpse regio is een economische motor van Europese betekenis. Om die rol te blijven vervullen, moeten we goederen slimmer vervoeren. De modal shift realiseren we niet alleen met infrastructuur, maar vooral dankzij bedrijven en logistieke partners die durven investeren in innovatieve oplossingen. Door meer goederen via spoor en binnenvaart te vervoeren, transport beter te spreiden over dag en nacht en logistieke samenwerking te versterken, verminderen we de druk op onze wegen en houden we de Antwerpse regio bereikbaar en economisch sterk.
”
Bekijk de beeldcollectie
ALTHEA zet stedelijke randgebieden centraal in de transitie naar klimaatneutraliteit door middel van zogenaamde Transition Super Living Labs, waarbij vijf Europese regio's (waaronder Antwerpen-Rotterdam) en drie aanvullende locaties samenwerken aan innovatieve oplossingen. Het project implementeert 59 gerichte interventies op het vlak van duurzame mobiliteit, koolstofarme energiesystemen, vervuilingsvrije industrie en intersectoraal bestuur. Door middel van datagedreven innovaties en versterking van de bestuurlijke capaciteit positioneert ALTHEA deze stedelijke randgebieden als cruciale spelers in Europa's klimaatneutrale toekomst.
